Perancangan Sistem Monitoring dan Kontrol Otomatis Greenhouse Hidroponik Berbasis IoT

Authors

  • Aqhilah Astri Politeknik Negeri Bengkalis, Bengkalis
  • Gladys Maria Politeknik Negeri Bengkalis, Bengkalis
  • Muhammad Junaidi Politeknik Negeri Bengkalis, Bengkalis
  • Aqillah Meilika Putri Politeknik Negeri Bengkalis, Bengkalis
  • Verdi Riskiandi Politeknik Negeri Bengkalis, Bengkalis
  • Jihan Shona Zehran Politeknik Negeri Bengkalis, Bengkalis

DOI:

https://doi.org/10.30606/rjti.v5i2.4712

Keywords:

Internet of Things, Hidroponik, Greenhouse, Sistem Monitoring, Kontrol Otomatis

Abstract


The development of the Internet of Things (IoT) has encouraged the adoption of technology in the agricultural sector, particularly in hydroponic greenhouse systems. Manual control of temperature, humidity, light intensity, and other environmental conditions often reduces the effectiveness of crop cultivation. This study presents the design of an IoT-based hydroponic greenhouse monitoring and automatic control system. The research method consisted of a literature review, system requirements analysis, and the design of both hardware and software components. The proposed system employs an Arduino Uno as the main microcontroller, environmental sensors to monitor greenhouse conditions, and an ESP8266 module for data communication via the Internet. The design results include the hardware architecture, software workflow, and an automatic monitoring and control mechanism that enables real-time environmental data to be displayed through an Android application. The proposed system design is expected to serve as a reference for the future development and implementation of IoT-based smart hydroponic greenhouse systems.

Downloads

Download data is not yet available.

Author Biographies

Aqhilah Astri, Politeknik Negeri Bengkalis, Bengkalis

 

star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png

Gladys Maria, Politeknik Negeri Bengkalis, Bengkalis

 

pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png

Muhammad Junaidi, Politeknik Negeri Bengkalis, Bengkalis

 

pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png

Aqillah Meilika Putri, Politeknik Negeri Bengkalis, Bengkalis

 

star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png

Verdi Riskiandi, Politeknik Negeri Bengkalis, Bengkalis

 

pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png

Jihan Shona Zehran, Politeknik Negeri Bengkalis, Bengkalis

 

pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png pink_star_effect_8c7af42e20.png pink_star_effect_8c7af42e20.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png star_light_effect_35_9d5053a89d.png star_light_effect_15_319cdf8acc.png

References

F. Fadhilah dan M. Hardjianto, “Sistem Monitoring dan Kendali Tanaman Hidroponik berbasis Internet of Things pada Smart Green House,” J. Ticom Technol. Inf. Commun., vol. 11, no. 1, pp. 39–43, 2022.

H. R. Lubis, “RANCANG BANGUN SMART SYSTEM RUANG GREENHOUSE BERBASIS IOT DENGAN MENGGUNAKAN ARDUINO UNO,” Universitas Islam Indonesia, Yogyakarta, 2020.

G. H. Sandi dan Y. Fatma, “PEMANFAATAN TEKNOLOGI INTERNET OF THINGS (IOT) PADA BIDANG PERTANIAN,” JATI J. Mhs. Tek. Inform., vol. 7, no. 1, pp. 1–5, 2023.

R. S. Ronaldo, R. S. Wahjudi, R. Hongningsih, dan S. Sulaiman, “PERANCANGAN SMART GREENHOUSE SEBAGAI BUDIDAYA TANAMAN HIDROPONIK BERBASIS INTERNET OF THINGS (IOT),” KOCENIN., vol.6, no. 1, pp. 1-6, 2020.

N. Anggraini, K. D. Vieri, L. K. Wardhani, A. C. Wardhana, dan D. Saputra, “Sistem Pintar Penyiram Tanaman Menggunakan Teknologi IoT dan Fuzzy Inference System dalam Rangka Mewujudkan Green Campus di UIN Syarif Hidayatullah Jakarta,” Build. Inform. Technol. Sci. BITS, vol. 4, no. 2, pp. 888-895, 2022.

D. N. Rizkiani, A. Sumadyo, dan A. Marlina, “GREENHOUSE SEBAGAI WADAH PENELITIAN HORTIKULTURA,”., SENTHON. Jurnal Ilmiah Mahasiswa Arsitektur., vol. 3, no. 2, pp. 461-470, 2020.

I. E. Tarigan, “RANCANG BANGUN SMART KONTROL SUHU DAN KELEMBAPAN PADA GREEN HOUSE HIDROPONIK MENGGUNAKAN NODEMCU BERBASIS ANDROID,” Universitas Medan Area, Medaan, 2024.

R. Dwityaningsih, Zaenurrohman, dan S. S. Ningrum, “Penerapan Smart Greenhouse pada Sistem Hidroponik ‘Melon Gadis’ Kampung KB GADIS Tegalreja Cilacap Selatan,” E-DIMAS J. Pengabdi. Kpd. Masy., vol. 17, no. 1, pp. 78-84, 2026.

S. Karim, I. M. Khamidah, dan Yulianto, “Sistem Monitoring Pada Tanaman Hidroponik Menggunakan Arduino UNO dan NodeMCU,” Bul. Poltanesa, vol. 22, no. 1, pp. 75-79, 2021.

S. Fuada, E. Setyowati, G. I. Aulia, dan D. W. Riani, “NARATIVE REVIEW PEMANFAATAN INTERNET-OF-THINGS UNTUK APLIKASI SEED MONITORING AND MANAGEMENT SYSTEM PADA MEDIA TANAMAN HIDROPONIK DI INDONESIA,” INFOTECH J., vol. 9, no. 1, pp. 38–45, 2023.

E. Mufida, R. S. Anwar, R. A. Khodir, dan I. P. Rosmawati, “Perancangan Alat Pengontrol pH Air Untuk Tanaman Hidroponik Berbasis Arduino Uno,” INSANtek J. Inov. Dan Sains Tek. Elektro, vol. 1, no. 1, pp. 13–19, 2020.

A. Izzinnahdi, R. A. Murdiantoro, dan E. U. Armin, “Sistem Pemantauan Kondisi Air Hidroponik Berbasis Internet of Things Menggunakan NodeMCU ESP8266,” J. Telecommun. Electron. CONTROL Eng. JTECE, vol. 3, no. 2, pp. 56–63, 2021.

A. Kurniawan, S. Sulitiadi, dan A. Ristiono, “Monitoring Iklim Mikro pada Greenhouse Secara Real Time Menggunakan Internet of Things (IoT) Berbasis Thingspeak,” J. Tek. Pertan. Lampung, vol. 10, no. 4, pp. 468–480, 2021.

A. Kristianto, C. A. Chai, D. Chainatra, K. Onggie, dan J. Alexander, “Penerapan Smart Greenhouse Untuk Optimalisasi Hasil Pertanian Hidroponik dengan Implementasi IoT dan Machine Learning di Syifa Hidroponik,” vol. 3, no. 2, pp. 246-254, 2023.

S. Chrisvan, S. Rijodi, dan G. Menna, “Rancang Bangun Sistem Smart Greenhouse Berbasis IoT dengan Kendali Logika Fuzzy Menggunakan 4 Parameter Sensor,” J. SAINS Stud. Res., vol. 4, no. 2, pp. 518–526, Apr 2026.

Downloads

Published

2026-07-13

How to Cite

[1]
A. Astri, G. Maria, M. Junaidi, A. Meilika Putri, V. Riskiandi, and J. Shona Zehran, “Perancangan Sistem Monitoring dan Kontrol Otomatis Greenhouse Hidroponik Berbasis IoT”, RJTI, vol. 5, no. 2, pp. 342–352, Jul. 2026.

Issue

Section

Articles

Similar Articles

<< < 4 5 6 7 8 9 10 11 > >> 

You may also start an advanced similarity search for this article.